Skip to main content

Posts

Showing posts from January, 2023

सवत माझी लाडकी

"सवत माझी लाडकी" हा एक सर्वांगसुंदर, हलका फुलका, नम्रविनोदी चित्रपट १९९४ साली प्रदर्शित झाला आणि सिनेरसिकांच्या गळ्यातला ताईत होऊन बसला. आजही हा चित्रपट दूरचित्रवाणीवर लागला तर आपण चॅनल न बदलता आवर्जून पाहतो. या चित्रपटावर लिहायचा मोह आवरला नाही म्हणून हा लेखन प्रपंच. तर, ही आहे एका मधुकर हिरवे नावाच्या आंबटशौकीन माणसाची कथा. चारित्र्यहीन, पत्नीची फसवणूक करणारा वगैरे या विषयाची असणारी गंभीर किनार दिग्दर्शिकेला दाखवायचीच नाही आहे. तिला हा विषय हलका- फुलका, सहज - सोपा परंतु बोध देणारा असा ठेवायचा आहे. तर, सिनेमाचा नायक आहे डॉ. मधुकर 'हिरवे'. नावाप्रमाणेच आतून हिरवा. लग्न होऊन विसेक वर्ष झालेली आणि एक यशस्वी डॉक्टर म्हणून ख्याती. एके दिवशी याच्या रुग्णालयात शिकावू डॉक्टरची नोकरी मिळवायला एक मुलगी येते (बिना). तिला हा नोकरी देतो आणि तिथून सगळा खेळ सुरू होतो. मग या मुलीला घेऊन कारण काढून फिरायला नेणं, मेडिकल कॉन्फरन्स ला आपल्याबरोबर नेणं, तिला नवनव्या भेटवस्तू देणं हे सर्व उद्योग सुरू होतात, आपली बायको अतिशय अव्यवहारी, बावळट आहे त्यामुळे आपण आयुष्यात एकटे आहोत असे खोटे सा...

संगीतातील घराणी

मी काही संगीताचा अभ्यासक किंवा विद्यार्थी किंवा जाणकार नाही. मात्र, त्याचा मनसोक्त आस्वाद घेणारा रसिक नक्कीच आहे. त्यामुळे, संगीतातल्या घराण्यांच्या बाबतीत मला जे वाटतं ते लिहितो आहे. जर, काही चुकत असेल तर जाणकारांनी कान धरावा.  एखाद्या घराण्यात गाणं अडकता कामा नये, किंवा घराणं म्हणजे काहीतरी भेदभावाची भावना असते अशा भावना मागच्या काही वर्षात संगीत रसिकांच्या मनात निर्माण झाल्या. याचं कारण म्हणजे जुन्या लोकांच्या शिस्तीचे घेतलेले काही चुकीचे अर्थ.  घराणं म्हणजे approach. एखादं घराणं सुरावर जास्त भर देतं, एखादं तालावर, एखादं शब्दावर सुद्धा थोडा भर देतं, एखाद्या घराण्यात सरगम चा वापर केल्या जात नाही, तानांचे वेगवेगळे प्रकार वगैरे; अशी सगळी ती वैशिष्ट्य आहेत.  प्रत्येक घराण्याचे गुणधर्म त्या घराण्याच्या संस्थापकाच्या प्रतिभेतून, त्याच्या श्रवणसंस्कारातून, त्या भागातल्या संगीत रसिकांच्या आवडी निवडी या प्रमाणे विकसित होत गेल्या. त्यातून घराण्यातल्या गायनाच्या पद्धतीला आकार येत गेला आणि कालांतरानी तिच घराण्याची गायकी म्हणून प्रस्थापित झाली.  पूर्वी एखाद्या घराण्याची गायकी ...